Darowizna u notariusza: jakie dokumenty przygotować i ile to kosztuje

Jakie dokumenty do darowizny nieruchomości

Lista jest krótsza, niż wiele osób się spodziewa. Notariusz potrzebuje przede wszystkim potwierdzenia, że darczyńca rzeczywiście jest właścicielem i ma prawo rozporządzać nieruchomością. Przygotujcie:

• numer księgi wieczystej: odpis notariusz pobierze sam, wystarczy sam numer
• podstawę nabycia nieruchomości przez darczyńcę: akt zakupu, akt wcześniejszej darowizny, postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku albo akt poświadczenia dziedziczenia
• wypis z rejestru gruntów, a jeśli z większej nieruchomości wydzielana jest działka, także wyrys z mapy ewidencyjnej
• dane osobowe darczyńcy i obdarowanego: dowód tożsamości i numer PESEL

Jest jeden przypadek, który wymaga dodatkowego papieru. Jeśli darczyńca sam otrzymał nieruchomość w spadku lub w darowiźnie, potrzebne będzie zaświadczenie z urzędu skarbowego o tym, że podatek od tamtego nabycia został zapłacony albo że przysługiwało zwolnienie. Bez tego zaświadczenia notariusz nie sporządzi aktu, a urząd skarbowy potrafi wydawać je kilka dni lub dłużej, więc wystąpcie o nie od razu po umówieniu wizyty.

Podatek od darowizny: najbliższa rodzina nie płaci nic

Najważniejsza informacja dla większości czytelników: darowizna w najbliższej rodzinie jest całkowicie zwolniona z podatku od spadków i darowizn, bez żadnego limitu kwoty. Możecie przekazać mieszkanie warte pół miliona i podatek wyniesie zero.

Do tej uprzywilejowanej grupy, nazywanej grupą zerową, należą:

• małżonek
• dzieci i wnuki
• rodzice i dziadkowie
• rodzeństwo
• pasierb, ojczym i macocha

Zwolnienie ma jeden warunek: darowizna musi zostać zgłoszona do urzędu skarbowego. Przy akcie notarialnym ten obowiązek nie spada na Was, o czym piszemy niżej.

Inaczej wygląda sytuacja dalszej rodziny i osób niespokrewnionych. Grupa II i III mają kwoty wolne od podatku, a od nadwyżki ponad kwotę wolną podatek naliczany jest według skali. Jeśli planujecie darowiznę poza najbliższą rodziną, warto policzyć podatek przed wizytą, bo przy nieruchomościach kwoty potrafią być odczuwalne.

Kto zgłasza darowiznę do urzędu skarbowego

W internecie krąży dużo porad o formularzu SD-Z2 i terminie na zgłoszenie darowizny. Przy darowiźnie nieruchomości większość z nich Was nie dotyczy. Zasada jest prosta: gdy darowizna ma formę aktu notarialnego, to notariusz zgłasza ją do urzędu skarbowego. Obdarowany z najbliższej rodziny nie musi więc sam składać formularza SD-Z2 ani pilnować żadnego terminu.

To jedna z mniej docenianych zalet formy notarialnej: poza tym, że jest obowiązkowa przy nieruchomościach, zdejmuje z obdarowanego formalności podatkowe, na których najłatwiej się potknąć.

Ile kosztuje darowizna u notariusza

Wynagrodzenie notariusza, czyli taksa notarialna, liczone jest od wartości darowizny według stawek maksymalnych określonych przepisami. Dla darowizn w najbliższej rodzinie, czyli w I grupie podatkowej, przewidziano niższy pułap: maksimum taksy wynosi 7 500 zł zamiast 10 000 zł.

Na całkowity koszt składają się:

• taksa notarialna, zależna od wartości nieruchomości
• 23% VAT doliczany do taksy
• wypisy aktu: 6 zł netto za stronę

Konkretna kwota zależy od wartości darowanej nieruchomości. Pamiętajcie też, że stawki z rozporządzenia to maksimum, a nie sztywny cennik, więc o ostateczną kwotę zawsze warto zapytać wybraną kancelarię.

Kompletowanie dokumentów bez telefonów

Od strony kancelarii kompletowanie dokumentów wygląda dziś coraz częściej tak: kancelaria pracująca na wKancelarie generuje listę dokumentów do darowizny od razu po założeniu sprawy, a darczyńca i obdarowany dosyłają wszystko przez jeden link, bez maili z załącznikami i telefonów „czy dotarło”. Sekretariat na bieżąco widzi, czego jeszcze brakuje, i pilnuje kompletności przed umówionym terminem. Dla klienta oznacza to jedno: gdy siadacie do stołu z notariuszem, wszystko jest już sprawdzone i akt podpisujecie za pierwszym razem.